در پرتگاه یک امر متعارض / دکتر محمد رحیمیان

موکریان ــ اشارە: مسئله معدن طلای آغدره تکاب این است که این توسعه با موانعی جدی مواجه می شود که پهلو به پهلوی اموری مقدس و غیرقابل چشم پوشی می زند. اموری مانند محیط زیست، تخریب مراتعی که محل دامداری و اشتغال مردم بوده است، آلودگی های جدی محیطی، آبی، صوتی، تهدید اکنون و آینده مردمی که حیات و زندگی مانند هر انسانی برای شان مقدس است.


دولت وقت استرالیا هنگام توسعه زیرساخت های کشور، با مشکلی اساسی مواجه شد که در فلسفه معاصر رخداد Ewent نامیده می شود.

 

🔻ماجرا از این قرار بود که یکی از جاده ها از کنار روستایی عبور می کرد که محل زندگی مورچه هایی بود که برای مردم روستا
مقدس تلقی می شد. روستاییان برای محافظت از مورچه های مقدس شان، مانع پیشرفت کار شدند تا نهایتا ماجرا به دادگاه کشیده شد. حال قاضی با مسئله پیچیده ای مواجه بود، توسعه کشور یا احترام به عقاید مردمی که آن ها نیز از توسعه بهره مند می شدند؟

🔻 این وضعیت متعارض و به عبارت دقیق تر پارادوکسیکال، در دنیای مدرن امر رایجی است که فلسفه پسامدرن تحت عنواند رخداد به تبیین آن پرداخته است.

🔻مسئله معدن طلای آغدره تکاب این است که این توسعه با موانعی جدی مواجه می شود که پهلو به پهلوی اموری مقدس و غیرقابل چشم پوشی می زند. اموری مانند محیط زیست، تخریب مراتعی که محل دامداری و اشتغال مردم بوده است، آلودگی های جدی محیطی، آبی، صوتی، تهدید اکنون و آینده مردمی که حیات و زندگی مانند هر انسانی برای شان مقدس است.

🔻بانیان امر از شرکت بهره برداری و پیمانکاران و سرمایه گذاران گرفته تا فرمانداری و قوه قضاییه و تمامی اشخاص حقیقی و حقوقی درگیر در ماجرا، هرازچندگاهی با یک رخداد مواجه می شوند که باید رای به یک طرف دعوا بدهند. یا توسعه و اشتغال و ترقی یا حفظ محیط زیست و پاسداری از زندگی و حیات انسانی.

🔻اما آیا مسئله چنین پیچیده است و توسعه و گذر از محرومیت اصولا امری متعارض است؟ به نظر می رسد اگر الگوهای بهره برداری از معادن جهان مد نظر باشد و با استفاده از ظرفیت های قانونی و نظر کارشناسان و اهل فن، تمام ابعاد مسئله پیشاپیش در نظر گرفته شود و در هیچ موردی حقوق سرمایه گذاران یا دولت و یا حقوق مردم، وجه المصالحه قرار نگیرد و همواره مر قانون مد نظر باشد، کمتر با چنین رخدادهایی مواجه شویم.

🔻ظاهرا تاکنون افراد و نهادهای مرتبط بیشتر مطابق سلیقه با مسئله مواجه شده اند و تدبیر مناسب و راه حلی بلند مدت و همه جانبه برای برون رفت از ماجرا نیافته اند.

🔻به عنوان نمونه تهدید و تاکید فرمانداری مبنی بر خوابیدن چرخ توسعه منطقه و بیکاری مردم در صورت عدم همکاری با معدن راه حل مسئله نیست، زیرا مردم ازخود می پرسند وجود دو معدن طلا با بالاترین عیار خاورمیانه و انواع معادن سنگ، کدام دورنمای توسعه را برای منطقه متصور است؟

🔻 همانطور که همدردی و صدور بیانیه هیجانی و مقطعی نمایند مردم در مجلس راه حل مسئله نیست. زیرا مردم خواهند پرسید آیا پس از سال ها، ضعف، محدودیت و یکجانبه نگری قوانین مربوط به بهره برداری از معادن، آشکار نشده است و نیاز به بازنگری ندارد؟

🔻به نظر می رسد راه حل های مقطعی، سلیقه ای و کدخدا منشانه نمی تواند منجر به حل مسئله گردد.

🔻نخستین راه حل اساسی، کشف خلاهای قانونی و برطرف نمودن ضعف های آن در امور معادن و بازنگری در آن ها به نفع محیط زیست، حیات انسانی و مردم است.

🔻 آیا سزاوار است قضات محترم را با رخداد مواجه سازیم و نهایتا نیروی انتظامی را وارد ماجرا کنیم و به مسئله صورتی امنیتی بدهیم؟ بانیان امر و مسئولین محترم بهتر می دانند که مطابق اصول الهی، اسلامی و انسانی جمهوری اسلامی ایران، پاسداری از حیات انسانی و امنیت مردم و حقوق آن ها امنیتی ترین مسئله است و نباید به خاطر سهل انگاری ها و ضعف پیش بینی، فقدان همه جانبه نگری و شتابزدگی ها، قداست و ابهت نیروهای ارزشمند انتظامی را که حافظ امنیت جانی و مالی و روانی مردم اند، به چالش بکشیم.

🔻تشکیل کارگروه های متخصص و بی طرف برای بررسی ریشه ای مسائل، از جمله برنامه ریزی برای انتقال روستاهای اطرف که مستقیما از مسائل زیست محیطی و انفجارهای معدن طلا متضرر می شوند، اطلاع رسانی دقیق و درست راجع به مسائل مالی و چرخه توسعه، هزینه کردهای معادن در توسعه راه ها و سایر مسائل زیرساختی منطقه، آگاهی اقشار مختلف و به ویژه نخبگان از مشکلات مبتلابه معادن و منطقه جهت فرهنگ سازی و ارتقای فرهنگ حمایت از معادن، ارائه برنامه های مدون و کارشناسانه برای جبران زیان های زیست محیطی و اجتماعی و اقتصادی و کنترل قانونی معادن، پیشگیری از بهره برداری های بی رویه ، رفع نگرانی طرف داران محیط زیست و عموم مردم، جلب و جذب سرمایه گذاران جهت ایجاد کارخانه و پیشگیری از خروج مواد خام معادن از منطقه و قرار رفتن مردم منطقه و کسانی که مستقیما گریبانگیر تبعات توسعه معادن هستند، در اولویت اصلی برای اشتغال و تخصیص سهام به آن ها، از ضروریاتی است که می تواند به شکل منطقی رخدادها را به مسئله تبدیل کند و راه حل ها را در پی داشته باشد.

🔻حال پس از تحصن معترضین که منجر به تعطیلی موقت بخشی از کار و امورات معدن طلای آغدره و زیان های مالی و معنوی و به مخاطره افتادن امنیت روانی معدن داران و کارگران گردید، جلساتی برای رفع مشکل از جانب فرمانداری محترم با حضور نماینده محترم مردم تکاب در مجلس شورای اسلامی تشکیل شد که خروجی آن مطابق آنچه در فضای مجازی منتشر شده است چیزی جز تاکید این مقامات بر اجرای قانون و پیگیری قانونی مطالبات نیست.

🔻 حال چه کسی از قانون تخطی کرده است یا چه کسانی زمینه را برای قانون گریزی فراهم کرده اند وجه مجهول ماجراست.

🔻انتظار می رود مسئولین محترم به طور شفاف راه حل ارائه شده و یا حداقل دورنمای حل و فصل قضیه را بیان کنند تا افکار عمومی مطلع شود که مسئله فیصله یافته است یا حل شده است؟