حقوق بشر

موکریان ــ زبان اسپانيايي دغدغه اين روزهاي ماريو بارگاس يوسا شده است. او در نشستی با حضور خبرنگاران و روزنامه‌نگاران، جامعه اسپانيايي‌زبان را به دفاع از اين زبان در مقابل خطری كه اين روزها در امريكا با آن مواجه است، تشويق كرد: «معتقدم زبان‌ها عمدتا به دليل داشتن موهبتی در خود بقا مي‌يابند و به همين خاطر است كه اغلب مردم به سوي آن مي‌روند اما معتقدم در برخی موارد و وقتی زبانی با خطری مواجه مي‌شود كمك، توسعه و دفاع از زبان‌ مناسب و شايسته است. اين روزها زبان اسپانيايی در امريكا درگير چنين مشكلی شده است.»

کۆبوونەوەی چالاکانی زمانی دایکی لە بۆکان به یارمەتی ئەنجومەنی فەرهەنگی ” ئەدەب ” بڕیارە به بەشداری چینە جۆربەجۆرەکانی خەڵک، ئەمڕۆ لە شاری بۆکان بەڕێوە بچێت. 

به پێی راپۆڕتی موكريان، ئەنجومەنی فەرهەنگی ” ئەدەب “ی بۆکان بانگهێشتی تەواوی خەڵکی شار، ناوازەکان، حیزبەکان و چالاکانی سیاسی و مەدەنی، نووسینگەی نوێنەرایەتی پەرلەمان، ئەندامانی شۆڕای شار دەکات هەتا پێکەوە رۆژی جیهانی زمانی دایکی بەرز و پیرۆز ڕابگرن.

نشست فعالان زبان مادري به همت انجمن فرهنگي “ادب” قرار است با حضور اقشار مختلف مردم، امروز در بوكان برگزار شود. 

به گزارش موكريان، انجمن فرهنگی “ادب” بوکان از عموم مردم شهر، نخبگان، احزاب و کنشگران سیاسی و مدنی، دفتر نمایندگی مجلس، اعضای شورای شهر دعوت كرده تا در كنار هم روز جهاني زبان مادري را گرامي دارند.

اين نشست در دفتر انجمن “ادب” واقع در خیابان انقلاب، زیرزمین پاساژ شهرداری برگزار مي گردد تا به گفته يكي از برگزاركنندگان آن، یکصدا خواستار اجرایی شدن اصل ۱۵ قانون اساسی شوند.

در اطلاعيه اي كه از طرف اين انجمن به دست آژانس خبري موكريان رسيده، زمان و مكان برگزاري اين گردهم آيي ساعت ١٥:٣٠ امروز (دوشنبه) و در پاساژ شهرداری بوكان خواهد بود.

موكريان – چكيده: تجربه تاریخی نشان داده که ناسیونالیسم ضد استعماری سخاوتمندترین نسخه ملی گرایی و دارای بیشترین ظرفیت رهایبخشی است. دلیل اصلی آن هم این است که دیگری این ناسیونالیسم، نه موجودیتهای قومی و مذهبی و ملی دیگر، بلکه قدرتی استعماری است که جهان تحت سلطه را به بند کشیده است.


٢١ فوریه روز جهانی زبان مادری است. سازمان یونسکو در آخرین ماههای سده بیستم به منظور پاسداشت تنوع فرهنگی و زبانی جهان این نامگذاری را انجام داد.
فضای فکری که به تحقق این ایده یاری رساند، تحت تاثیر گفتمان چند فرهنگ گرایی قرار داشت که تازه چند صباحی بود که در جهان پس از جنگ سرد نشو و نما یافته بود.
وجه تسمیه این نامگذاری اما کاملا فاقد این ظرافتهای لیبرالیستی است.
برعکس داستان یکی از پیچیده ترین و خشن ترین تحولات ناسیونالیسم در شرق اسلامی است.
٢١ فوریه ١٩٥٢ روزی است که دانشجویان دانشگاه داکا در اعتراضی آرام خواهان رسمیت یافتن زبان بنگالی در کنار زبان اردو در پاکستان شرقی شدند.

موکریان ــ اشاره: تنها در سال ۲۰۰۰ میلادی بود که سرانجام، انسان به فکر حفظ بزرگترین میراث بشری خویشتن افتاد، میراثی که در قرون اخیر، به تاراج اصحاب نسل‌کشی و نژادپرستی رفته است. ۲۱فوریه را روز جهانی زبان مادری نام نهاده‌اند، روزی برای پاسداشت نیک‌ترین آیات الهی. تنها ۱۲سال از آن روز بزرگ تاریخی در سازمان ملل می‌گذرد. در این ۱۲سال، صدها جلد کتاب و هزاران مقاله درباره حقوق زبانی و زبان مادری نوشته شده است و صدافسوس که حتی یک از این هزاران به زبان‌های مردم ایران ترجمه نشده است. روز جهانی زبان مادری بیش از هر جای دیگری، متوجه کشورهایی است که دارای تنوع زبانی گسترده‌ای هستند تنوعی که به گفته جنوا اسپیترمن، امری طبیعی، میراثی انسانی و سرمایه‌ای اجتماعی است. این گفتگو، بهانه‌ای است برای زنهاری کوتاه بر این نکته که پاسداشت میراث ایرانی‌اسلامی، تنها در حفظ کتیبه‌ها و نسخه‌ها و سنگ‌قبرها نیست، در حفظ میراث زنده‌ای بنام زبان مادری همه مردمان ایران و همه زبان‌های رایج در آن از جمله فارسی، ترکی، کردی، عربی، بلوچی و غیره نیز هست.
جنوا اسپیترمن، زبان‌شناس و متخصص سیاست‌های زبانی در دوران پسااستعمار است. او علاوه بر انجام تحقیقات بسیار، پروژه‌های زیادی برای حفظ زبان مادری در کشورهای مختلف آفریقایی انجام داده است. جنوا اسپیترمن دراین گفتگوی اختصاصی، ضمن شرح اهمیت آموزش و تحصیل به زبان مادری، از سیاست‌های زبانی که منجر به یکسان‌سازی زبانی می‌شوند، انتقاد می‌کند و می‌گوید: «اگر شما آموزش و ترویج یک زبان را قدغن و غیرقانونی کنید، در نهایت، آن زبان را حذف می‌کنید و با از بین بردن آن زبان، فرهنگ آن گروه زبانی را نیز نابود می‌کنید و در نهایت، خود آن مردم را حذف از بین می‌برید. ممکن است که آنها بصورت فیزیکی از بین نروند اما آنها دیگر خودشان نیستند بلکه تبدیل به دیگرانی شده‌اند که به زبان و فرهنگ دیگری تعلق دارند. آنها دیگر موجودیت ندارند.» این استاد دانشگاه میشگان تاکید می‌کند: «وضع قوانینی که سیاست‌گزاری‌های زبانی را اجباری می‌کند، گامی‌اساسی در جلوگیری از نابود کردن زبان‌ها است.» وی سیاست زبانی آفریقای جنوبی را مثال خوبی در این زمینه می‌داند، کشوری که در آن یازده زبان رسمی‌وضع شده است.

بە بۆنەی نزیک بوونەوەی رۆژی جیهانی زمانی دایکی، کۆمەڵێک لە چالاکانی سیاسی و مەدەنی و رۆژنامەوانانی کورد به بڵاوکردنەوەی نامەیەک، داوایان لە حکوومەت و پەرلمان کرد کە ئەسڵی ١٥ بە تەواوی و بێ کەم و کووڕی بەڕێوە بچێت.

بە پێی راپۆڕتی موکریان، واژۆکەرانی ئەم نامەیە بە ئاماژە بەو پەیمان و بەڵێنە جیهانیانەی کە ئێرانیش پێیانەوە لکاوە و بە پێی ئەسڵی ١٥ی یاسای بنەڕەتی وڵات، داوای بەڕێوەچوونی ناوەڕۆکی ئەم ئەسڵەیان لە سەرۆک کۆمار و شوێنگری ئەم پرسە هەتا گەیشتن بە ئەنجام و جێبەجێ کردنی لە لایەن نوێنەرانەوە کرد.

لەم نامەیەدا کە ٨٨ کەس لە چالاکانی کورد بۆ سەرۆک کۆمار و نوێنەرانی پەرلمان، بە تایبەت نوێنەرانی کوردیان نووسیوە، واژۆکەران جێبەجێ کردنی ئەم داخوازییەیان به “هەنگاوێکی گرينگ و بنەڕەتی لە پرسگەلی پەیوەندیدار به گەلان، هۆزان و کەمینە زاگەییەکان لە ئێران و تێڕوانینی بەرانبەر و هاوتای ئەوان چەشنی شارۆمەندانی دیکەی وڵات”ـەکەیان زانیوە.

دەقی تەواوی نامەکە لەگەڵ ناوی واژۆکەرانی ئەم نامەیە که چەن خولەک پێش ئێستە بۆ ئاژانسی هەواڵدەری موکریان ناردرا بڵاو دەبێتەوە:

ن و القلم و ما یسطرون…..

بەڕێز سەرۆک کۆماری ئیسلامی ئێران

نوێنەرانی بەڕێزی پەرلمانی شوورای ئیسلامی

نوێنەرانی بەڕێزی کورد لە پەرلماندا

رێز و سڵاو

ئاگادارن کە مافی فێر کردن به زمانی دایکی، لە زۆرێک لە بەڵگە و بەڵێنەکانی مافی مرۆڤ وەک مەنشووری زمانی دایکی، راگەیاندراوی جیهانی مافی زمانی، بەندەکانی ٣ و ٤ی مادەی ٤ی راگەیاندراوی مافی کەسایەتییەکانی کەمینە ئێتنیکی، نەتەوەیی، زمانی و مەزهەبیەکان، مادەی ٣٠ی کۆنوانسیۆنی مافی منداڵ، مادەی ٢٧ی بەڵێنە نێونەتەوەییەکانی مافی مەدەنی و سیاسی جەختی لەسەر کراوە. ئەسڵی پازدەی یاسای بنەڕەتی کۆماری ئیسلامیش هەروەها جەختی لەسەر خوێندن بە زمانی دایکی لە پەنای زمانی فارسی لە قوتابخانەکاندا کردووە:

“زمانی و ئەلفوبێی فەرمی و هاوبەشی خەڵکی ئێران فارسییە. بەڵگەنامەکان و نووسراوەکان و دەقگەلی فەرمی و کتێبەکانی قوتابخانە دەبێ بەم زمان و ئەلفوبێیە بێت بەڵام کەڵک وەرگرتن لە زمانە ناوچەیی و ئێتنیکییەکان لە مێدیا و رۆژنامە گشتیەکان و فێر کردنی ئەدەبیاتەکەیان لە قوتابخانەکاندا، لە پەنای زمانی فارسیدا ئازادە”.

جێبەجێ کردنی به تەواوی و بێ کەم و کووڕی ئەسڵی ١٥ی یاسای بنەڕەتی، هەنگاوێکی گرنگ و بنەماییە لە پرسگەلی پەیوەندیدار به گەلان، هۆزان و کەمینە زاگەییەکان لە ئێران و تێڕوانینی بەرانبەر و هاوتای ئەوان چەشنی شارۆمەندانی دیکەی وڵات.

ئێمە واژۆکەرانی ئەم نووسراوەیە، خوازیاری جێبەجێ کردنی (ئەسڵی ١٥ی یاسای بنەڕەتی) بە بۆنەی نزیک بوونەوەی “رۆژی جیهانی زمانی دایکی”ین و لە نوێنەرانی کورد داوا دەکەین کە لە پەرلماندا ئەم بابەتە بە شێوەیەکی بنەڕەتی هەتا گەیشتن بە ئەنجام و جێبەجێ کردنی ئەم داواکارییە شوێنگری بکرێ و بۆ هاودڵی و یارمەتی دانی ئێمە لە هەنگاوی یەکەمدا ناوەڕۆکی کەمپەینەکە واژۆ بکەن.

واژۆکەران:

١- عەبدوڵڵا رەمەزانزاده، بێژەری دەوڵەتی هەشتەم

٢- جەلال جەلالیزاده، نوێنەری خەڵکی سنە لە پەرلەمانی شەشەمدا

٣- خالید تەوەکوللی، فەرهەنگی و چالاکی سیاسی

 ٤- حاسل داسە، نوێنەری پێشوو و چالاکی سیاسی

٥- سەی موحسین رەزەوی، چالاکی سیاسی

٦- حەسەن ئەمینی، سەرۆکی کۆمەڵەی فێقهی ئەهلی سوننەتی کوردستان

٧- ئیسماعیل موفتی زاده، چالاکی سیاسی

٨- عیسا خان حاتەمی، چالاکی سیاسی

٩- هادی ئەدەب، چالاکی سیاسی

١٠- ئیجلال قەوامی، روژنامەوان و چالاکی مافی مرۆڤ

١١- بەهرام وەلەد بەیگی، رۆژنامەوان

١٢- سیاوەش حەیاتی، چالاکی سیاسی

١٣- سوهراب زەنگەنه، چالاکی سیاسی

١٤- فەرەیدون حەکیم زاده، نووسەر و مێژوونووس

١٥- سەی موحەممەد حەسەن زاده، چالاکی سیاسی

١٦- موحەممەد شەعبانی، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

١٧- سەلاح الدین عەبباسی، چالاکی سیاسی

١٨- مەولوود بەهرامی، چالاکی سیاسی

١٩- عەلی خالیدی، ئیمامی جەماعەتی مزگەوتی شەهرەکی مەهاباد

٢٠- سەی محەممەد ئەمین واژی، ئیمام جەماعەتی مزگەوتی عەباس ئاقا

٢١- رەحیم رەهرەو، ئیمام جەماعەتی مزگەوتی قزلقوپی مەهاباد

٢٢- محەممەد ئەمین سەنایی، ئیمامی مزگەوتی حاج خزری شایەگان

٢٣- جەلال مەعروفیان، چالاکی سیاسی

٢٤- هاشم زوورئاوەر، چالاکی سیاسی

٢٥- عەبدولعەزیز مەولوودی، چالاکی سیاسی

٢٦- سولەیمان مەنگوڕی، چالاکی مەدەنی

٢٧- سەعدوون مازووجی، چالاکی سیاسی

٢٨- فەرهاد ئەمین پوور، رۆژنامەوان

٢٩- رەئوف کەریمی، بەرپرسی جیبهەی یەکگرتووی کورد و چالاکی سیاسی

٣٠- حامید فەرازی، چالاکی سیاسی

٣١- ئازاد محەممەدیانی، چالاکی سیاسی

٣٢- رەحیم فەرەهمەند، چالاکی سیاسی

٣٣- رەحیم سالح زاده، ئیمامی جەماعەتی شاری بویین

٣٤- ئیحسان نیک پەی، چالاکی سیاسی و کۆمەڵایەتی

٣٥- عەلی ئەشرافی، چالاکی سیاسی

٣٦- ئەسعەد یووسفی، چالاکی سیاسی

٣٧- مووسا ئومیدی، چالاکی سیاسی

٣٨- سیاوەش حەیاتی، چالاکی سیاسی

٣٩- حەسەن کەریم، چالاکی سیاسی

٤٠- ئێحسان باخیشی، چالاکی سیاسی

٤١- کەماڵ ئازاد مەنێش، چالاکی سیاسی

٤٢- شەریف عەزیمی، چالاکی سیاسی و پارێزەری دادپەروەری

 ٤٣- باقر پیری، چالاکی سیاسی

٤٤- عەلی دل ئاویز، چالاکی فەرهەنگی ومەدەنی

٤٥- محەممەد ڕامان مەولوودی، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

٤٦- محەممەد رەئووف جیهانی، نووسەر و حەنەک نووس

٤٧- لوقمان ستووده، چالاکی سیاسی

٤٨- محەممەد سدیق کەریمی، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

٤٩- سیروان مسنەفا، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

٥٠- سەی عابید حسەینی، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

٥١- ئومید کەریمی، چالاکی فەرهەنگی و مەدەنی

٥٢- عەبدوڵڵا سوهرابی، نوێنەری خەڵکی مەريوان لە پەرلەمانی شەشەمدا

٥٣- سرووش رۆحانی، چالاکی سیاسی

٥٤- مەسعوود موستەفا سوڵتانی، چالاکی سیاسی

٥٥- ئازاد کەماڵی، چالاکی مەدەنی

٥٦- هیدایەت سەبووری، چالاکی سیاسی

٥٧- حوسەین ئەحمدی نیاز، پارێزەر

٥٨- مازیار تاتایی، پارێزەر

٥٩- عوسمان مەزين، پارێزەر

٦٠- کەماڵ حوسەینی، ڕۆژنامەوان

٦١- پژمان حەبیبی، فەرهنگی و نووسەر

٦٢- شۆڕش حەيدەری، چالاکی سیاسی

٦٣- عەلی حوسەین زاده، چالاکی سیاسی

٦٤- مەسعوود کووردپوور، چالاکی مافی مرۆڤ

٦٥- رووزبه ئێکرادی کیرمانشاهی، چالاکی سیاسی

٦٦- زەهرا تەتەری، چالاکی سیاسی

٦٧- ئەحمەد بەحری، چالاکی فەرهەنگی

٦٨- ئێبراهیم ناسری، چالاکی سیاسی

٦٩- عوسمان عەباسی، فەرهنگی و چالاکی مەدەنی

٧٠- ئاکام ئەمینی، کارمەند و مامۆستای زانکۆ

٧١- سەلاح پزیشکی، چالاکی مەدەنی

٧٢- ئیسماعیل موستەفازاده، چالاکی فەرهەنگی و کۆمەڵایەتی

٧٣- عەلیڕەزا بابامیری، پارێزەر

٧٤- ناسر بەردنووس، فەرھەنگی خانەنشین

٧٥- جەلیل ئومیدی، مامۆستای زانکۆ

٧٦- جەلیل موشتاق، مامۆستای زانکۆ

٧٧- عوسمان عەزیزی، مامۆستای زانکۆ

٧٨- نیعمەتوڵڵا عەزیزی، مامۆستای زانکۆ

٧٩- بەختیار سەججادی، مامۆستای زانکۆ

٨٠- ئەحمەد ئەزەغ، مامۆستای زانکۆ

٨١- عەبدوڵڵا عەبدوڵڵازاده، بەرپرس و چالاکی فەرهەنگی

٨٢- غولامحوسێن کەریمی دۆستان، مامۆستای زانکۆ

٨٣- لەتیف سەفەری، چالاکی سیاسی

٨٤- عەبدوڵرەزا مووسەوی ئوجاق، چالاکی سیاسی

٨٥- داریوش قەنبەری

٨٦- عەلی ئاقا ساڵحی

٨٧- محەممەد عەلی چاووشی

٨٨- مورتەزا زەڕین گوڵ

در آستانه روز جهاني زبان مادري، جمعي از فعالان سياسي و مدني و روزنامه نگاران كورد با انتشار نامه اي از دولت و مجلس خواستند اصل ١٥ دقيق و كامل اجرا شود.

به گزارش موكريان، امضاكنندگان اين نامه با اشاره به ميثاق ها و معاهدات جهاني كه ايران هم به آنها پيوسته است و اصل ١٥ قانون اساسي كشور، اجراي مفاد اين اصل را از رئيس جمهور و پيگيري آن را تا رسيدن به مقصود و عملي كردن آن از نمايندگان خواستند.

در اين نامه كه ٨٨ تن از فعالان كورد آن را خطاب به رئيس جمهوري و نمايندگاان مجلس به ويژه نمايندگان كورد نوشته اند، امضاكنندگان عملي كردن اين خواسته را “گامی مهم و بنیادین در مسایل مربوط به ملیتها، اقوام و اقلیتهای اتنیکی در ایران و نگاه برابر و یکسان به آنان چون دیگر شهروندان سرزمين” شان دانسته اند.

متن كامل نامه به همراه اسامي امضاكنندگان آن كه دقايقي پيش به آژانس خبري موكريان ارسال شد به شرح زير منتشر مي شود:

ن و القلم و ما یسطرون…..

مقام محترم ریاست جمهوری اسلامی ایران

نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی

نمایندگان محترم کورد در مجلس

با سلام ودرود

مستحضرید که حق آموزش به زبان مادری، در بسیاری از اسناد و معاهدات حقوق‌بشری مثل منشور زبان مادری، اعلامیه جهانی حقوق زبانی، بندهای ۳ و ۴ ماده ۴ اعلامیه حقوق اشخاص متعلق به اقلیت‌های قومی، ملی، زبانی و مذهبی، ماده ۳۰ کنوانسیون حقوق کودک، ماده ۲۷ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی مورد تاکید قرار گرفته است. اصل پانزدهم قانون اساسی جمهوری اسلامی هم بر حق تحصیل به زبان مادری در کنار زبان فارسی در مدارس تاکید دارد. اصل پانزدهم قانون اساسی می‌گوید:

«زبان و خط رسمی و مشترک مردم ایران، فارسی است. اسناد و مکاتبات و متون رسمی و کتب درسی باید با این زبان و خط باشد. ولی استفاده از زبان‌های محلی و قومی در مطبوعات و رسانه‌های گروهی و تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان فارسی آزاد است.»

اجرای دقیق و کامل اصل ١٥ قانون اساسی گامی مهم و بنیادین در مسایل مربوط به ملیتها، اقوام و اقلیتهای اتنیکی در ایران و نگاه برابر و یکسان به آنان چون دیگر شهروندان این سرزمین است.

ما امضا کنندگان کنندگان این مکتوب؛ خواستار عملیاتی نمودن (اصل پانزدهم قانون اساسی) در آستانه “روز جهانی زبان مادری” بوده و از نمایندگان کورد در مجلس تقاضا داریم که در مجلس شورای اسلامی موضوع را بطور اساسی تا رسیدن به مقصود و عملی کردن این خواسته پیگیری و در راستای همدلی و همیاری در قدم اول مفاد کمپین را امضا نمایند.

امضاكنندگان:

١- عبدالله رمضانزاده، سخنگوي دولت هشتم

٢- جلال جلالیزاده، نماينده مردم سنندج در مجلس ششم 

٣- خالد توکلی، فرهنگي فعال سياسي

 ٤- حاصل داسه،نماینده پیشین و فعال سیاسی

٥- سید محسن رضوی،فعال سیاسی

٦- حسن امینی، رئیس مجمع فقهی اهل سنت کوردستان 

٧- اسماعیل مفتی زاده، فعال سیاسی

٨- عیسی خان حاتمی، فعال سیاسی

٩- هادی ادب، فعال سیاسی

١٠- اجلال قوامی، روزنامه نگار و فعال حقوق بشر

١١- بهرام ولد بیگی، روزنامه نگار

١٢- سیاوش حیاتی، فعال سیاسی

١٣- سهراب زنگنه، فعال سیاسی

١٤- فریدون حکیم زاده، نویسنده و تاریخ نگار

١٥- سید محمد حسن زاده، فعال سیاسی

١٦- محمد شعبانی، فعال فرهنگی و مدنی

١٧- صلاح الدین عباسی، فعال سیاسی

١٨- مولود بهرامی، فعال سیاسی

١٩- علی خالدی، امام جماعت مسجد شهرک مهاباد

٢٠- سید محمد امین واژی، امام جماعت مسجد عباس اقا

٢١- رحیم رهرو، امام جماعت مسجد قزلقوپی مهاباد

٢٢- محمد امین سنایی، امام مسجد حاج خضر شایگان

٢٣- جلال معروفیان، فعال سیاسی

٢٤- هاشم زورآور، فعال سیاسی

٢٥- عبدالعزیز مولودی، فعال سیاسی

٢٦- سلیمان منگوری، فعال مدنی

٢٧- سعدون مازوجی، فعال سیاسی

٢٨- فرهاد امین پور، روزنامه نگار

٢٩- رئوف کریمی، دبیر جبهه متحد کورد و فعال سیاسی

٣٠- حامد فرازی، فعال سیاسی

٣١- آزاد محمدیانی، فعال سیاسی

٣٢- رحیم فرهمند، فعال سیاسی

٣٣- رحیم صالح زاده، امام جماعت شهر بوئین

٣٤- احسان نیک پی، فعال سیاسی و اجتماعی

٣٥- علی اشرافی، فعال سیاسی

٣٦- اسعد یوسفی، فعال سیاسی

٣٧- موسی امیدی، فعال سیاسی

٣٨- سیاوش حیاتی، فعال سیاسی

٣٩- حسن کریم، فعال سیاسی

٤٠- احسان باخیشی، فعال سیاسی

٤١- کمال ازاد منش، فعال سیاسی

٤٢- شریف عظیمی، فعال سیاسی و وکیل دادگستري

 ٤٣- باقر پیری، فعال سیاسی

٤٤- علی دلاویز، فعال فرهنگی ومدنی

٤٥- محمد رامان مولودی، فعال فرهنگی ومدنی

٤٦- محمد رئوف جهانی، نویسنده و طنز پرداز

٤٧- لقمان ستوده، فعال سیاسی

٤٨- محمد صدیق کریمی، فعال فرهنگی و مدني

٤٩- سیروان مصنفی، فعال فرهنگی و مدنی

٥٠- سید عابد حسینی، فعال فرهنگی و مدنی

٥١- امید کریمی، فعال فرهنگی و مدنی

٥٢- عبداللە سهرابی، نمایندە مردم مريوان در مجلس ششم

٥٣- سروش روحانی، فعال سیاسی

٥٤- مسعود مصطفی سلطانی، فعال سیاسی

٥٥- آزاد کمالی، فعال مدنی

٥٦- هدایت صبوری، فعال سیاسی

٥٧- حسین احمدی نیاز، وکیل دادگستری

٥٨- مازیار طاطایی، وکیل دادگستری

٥٩- عثمان مزين، وكيل دادگستري

٦٠- کمال حسینی، روزنامه نگار

٦١- پژمان حبیبی، فرهنگی و نویسنده

٦٢- شورش حيدري، فعال سياسي

٦٣- علی حسین زاده، فعال سیاسی

٦٤- مسعود کورد پور،فعال حقوق بشر

٦٥- روزبه اکرادی کرماشانی، فعال سیاسی

٦٦- زهرا ططری، فعال سیاسی 

٦٧- احمد بحری، فعال فرهنگی

٦٨- ابراهیم ناصری، فعال سیاسی

٦٩- عثمان عباسی، فرهنگی و فعال مدنی

٧٠- اکام امینی، کارمند و مدرس دانشگاە

٧١- صلاح پزشکی، فعال مدنی

٧٢- اسماعیل مصطفی زاده، فعال فرهنگی و اجتماعی

٧٣- علیرضا بابامیری، وکیل دادگستری

٧٤- ناصر بردنوس، دبیر بازنشسته

٧٥- جلیل امیدی، استاد دانشگاە

٧٦- جلیل مشتاق، استاد دانشگاە

٧٧- عثمان عزیزی، استاد دانشگاه

٧٨- نعمت الله عزیزی، استاد دانشگاه

٧٩- بختیار سجادی، استاد دانشگاه

٨٠- احمد ازغ، استاد دانشگاه

٨١- عبدالله عبدالله زاده، دبیر و فعال فرهنگی

٨٢- غلامحسین کریمی دوستان، استاد دانشگاه

٨٣- لطیف صفری، فعال سیاسی

٨٤- عبدالرضا موسوی اجاق، فعال سیاسی

٨٥- داریوش قنبری

٨٦- علی اقا صالحی

٨٧- محمد علی چاوشی

٨٨- مرتضی زرین گل

٤ شارۆمەندی سەقزی بە تۆمەتی بانگەشە بۆ حیزبە کوردە ئۆپۆزیسیۆنەکان له رێی ڕێخستنی گرووپ و کاناڵ لە تۆڕی کۆمەڵایەتی تێلێگرام به دوو ساڵ و نیو زیندان مەحکووم کران.

بە پێی راپۆرتی ئاژانسی هەواڵنێری موکریان، دادگای شورشي شاری سەقز بۆ چوار کەس لە چالاکانی تێلێگرامی، کە بە پێی ڕای دەرچوو به رێخستنی گرووپ و کاناڵ به قازانجی گرووپەکانی دژ به کۆماری ئیسلامی ئێران بانگەشەیان کردووە، سزاي زیندانی دەر كرد.

لە رای دەرچوودا لە لایەن شوعبەی یەکەمی دادگای شورشي ئەم شارە، “ناسر رەحیمی” ، هێمن حسەینی” و “کامیل شەریف زادە” هەر کامیان به شەش مانگ زیندان و “غەریب شەریف زادە” به ساڵێک زیندانی تەعزیری مەحکووم کران.

دۆسیەی “هیوا دەست باز” چالاکێکی ديكەی تێلێگرامی، کە لەگەڵ کەسە ناوبراوەکان لە خەزەڵوەری ئەم ساڵدا لە لایەن تیمی سایبێری یەکێک لە رێکخراوە ئەمنییەکان دەستگیر کران و دواتر به دانانی بارمتە ئازاد کران، هێشتا هەر لە تۆژینەوە دایە.

کامیل و غەریب شەریف زاده پێشتر لە پووشپەڕی ساڵی ١٣٩١ی هەتاوی به تۆمەتی هاوکاری لە گەڵ یەکێک لە حیزبە کوردە ئۆپۆزیسیۆنەکان، هە رکامیان بە ١٨ مانگ زیندانی تەعزیری مەحکووم بوون کە لە دوای تەواو بوونی کاتی مەحکوومییەت لە زیندان ئازاد کران.

ئەم دوو کەسە بە دانانی بارمتەی ١٠٠ملیۆنی ئازادن بەڵام بە وتەی بنەماڵەکانیان ئەوان بەرانبەر بە رای دادگا بەرهەڵستێکیان نەبووە و تەسلیمی ئەم رایە بوون.

موکریان خەزەڵوەر لە پێوەندی بەم هەواڵەوە رایگەیاند، کەسانێک بە شووناسی نادیارەوە هاتوونە ناو ئەم گرووپ و کاناڵانەوە و لە کامێنتی ئەو کەسانەی بانگهێشت کراون و لیستی ناوی ئەندامانی گرووپ و کاناڵەکان وێنەیان گرتووە و ئەم وێنانە لەسەر پاشکۆی پەروەندەی هەر یەکێک لەم کەسە ناوبراوانە وەک بەڵگەی تاوان داندراوە.

٤ شهروند سقزي به اتهام تبليغات براي احزاب كورد اپوزيسيون از طريق راه اندازي گروه و كانال در شبكه اجتماعي تلگرام به دو سال و نيم حبس محكوم شدند.

به گزارش موكريان، دادگاه انقلاب شهرستان سقز براي چهار نفر از فعالان تلگرامي، كه به استناد راي صادره با راه اندازي گروه و كانال به نفع گروه هاي مخالف جمهوري اسلامي ايران تبليغ كرده اند، حكم زندان صادر كرد.

در راي صادره توسط شعبه اول دادگاه انقلاب اين شهرستان؛ “ناصر رحيمي”، “هيمن حسيني” و “كامل شريف زاده” هركدام به شش ماه حبس تعزيري و “غريب شريف زاده” به يك سال حبس تعزيري محكوم شدند.

پرونده “هيوا دست باز” ديگر فعال تلگرامي، كه به همراه افراد نامبرده در آبان ماه سال جاري توسط تيم سايبري يكي از نهادهاي امنيتي بازداشت و سپس با توديع وثيقه آزاد شدند، هنوز در دست بررسي مي باشد.

كامل و غريب شريف زاده پيشتر در تیرماه ۱۳۹۱ به اتهام همکاری با يكي از احزاب كورد اپوزيسيون، هرکدام به ۱٨ ماه حبس تعزيري محكوم شدند كه پس از تحمل دوره محكوميت از زندان آزاد گرديدند.

اين دو با وثیقه ۱۰۰ میلیونی آزاد می باشند اما به گفته خانواده هايشان، آنان نسبت به رای دادگاه اعتراض ننموده و تسلیم به اين رای گردیده اند.

موكريان آبانماه در اين ارتباط گزارش كرد؛ افرادی با هويت ناشناس وارد اين گروه‌ها و کانال‌ها شده، از كامنت‌های‌ افرادی كه احضار شدند و لیست اسامی اعضاي گروه‌‌ها و کانال‌ها عکس گرفته‌اند و این عکس‌ها روي پرونده هريك از افراد مذكور به عنوان مدرك جرم ضميمه شده است.

معاون حقوقی قوه قضاییه ایران از ارائه پیشنهاد این قوه برای اصلاح قانون مجازات مواد مخدر به مجلس ایران خبر داد. ذبیح‌الله خدائیان گفت که “پیشنهاد داده‌ایم که مقادیر مشمول و مبنای اعدام در رابطه با حمل مواد مخدر افزایش یابد. به طوری که اگر اکنون ۳۰ گرم، مشمول اعدام است این مبنا به بیش از ۱ کیلوگرم تغییر کند.”

به گزارش خبرگزاری موکریان، معاون حقوقی قوه قضائیه از ارسال نظرات دستگاه قضا پیرامون اصلاح قانون مجازات جرائم مواد مخدر به مجلس خبر داد و گفت که پیشنهاد داده ایم میزان مواد مخدر مشمول اعدام از ۳۰ گرم افزایش یابد.

اصغر جهانگیر رئیس سازمان زندان ها با انتقاد از اینکه شاهد زندانی شدن خرده فروشان در زندان ها هستیم، گفت: “زندان جای سارقان و قاچاقچیان بزرگ است اما ما شاهد زندانی شدن خرده فروشان مواد مخدر در زندان هستیم که اغلب خود مصرف کننده مواد مخدر هستند و این در حالی است که باید باندهای بزرگ مواد مخدر شناسایی شده و فعالان این باندها به زندان بیفتند. هرچند شناسایی این باندها اقدام آسانی نیست، اما نباید در این موضوع سیر مبارزه تغییر کند و معطوف به زندانی کردن خرده فروشان شود.

جهانگیر ادامه می دهد: “این خرده فروشان که اغلب مصرف کننده مواد هستند نباید با عنوان قاچاقچی به زندان وارد شوند، این افراد حتی الامکان باید به کمپ های ترک مواد مخدر منتقل شده و قاچاقچیان حرفه ای و سرشبکه های قاچاق و توزیع مواد مخدر جای آنان را در زندان ها بگیرند”.
1408

۴۳ درصد جمعیت کیفری زندان ها، متهمان مواد مخدر هستند

به گفته وی، بیشترین جمعیت موجود کیفری زندان‌ها را متهمان مواد مخدر که شامل ۴۳ درصد از جمعیت زندانی ها هستند تشکیل می دهند. در این میان ۷۸ درصد زندانیان مرتبط با جرایم مواد مخدر صنعتی و ۲۲ درصد مرتبط با جرایم مواد مخدر سنتی هستند. این آمار در حقیقت زنگ خطری برای جامعه و نشانگر گرایش جامعه از مواد سنتی به صنعتی است که مضرات به مراتب بیشتری دارند. بر اساس این آمارها و موارد گفته شده باید نحوه مبارزه با مواد مخدر تغییر کند تا به نتایج دلخواه دست یابیم.

اگر چه جمعیت مصرف کنندگان مواد مخدر رو به افزایش است  اما سالهاست که بسیاری از مسئولان قضایی و انتظامی نسبت به قانون مجازات جرائم مواد مخدر اعتراضاتی داشت و خواستار اصلاح این قانون شدند و موضوع اصلاح قانون به مجلس رسید و نمایندگان مجلس نهم هم به این موضوع ورود کردند. اما خرداد ماه امسال و با روی کار آمدن مجلس دهم، یک بار دیگر طرح اصلاح قانون مجازات جرائم مواد مخدر مطرح و در جریان بررسی قرار گرفت به طوری که سوم آذر ماه کلیات و یک‌فوریت طرح مجازات جایگزین اعدام تحت عنوان «الحاق یک ماده به قانون مبارزه با مواد مخدر» در صحن علنی مجلس شورای اسلامی تصویب شد.

در جلسه سوم آذر، ۱۹۵ نماینده در رأی‌گیری این طرح شرکت کردند که ۱۴۷ نماینده رأی موافق، ۲۱ نفر رأی مخالف و چهار نفر رأی ممتنع دادند. اگر این طرح تصویب نهایی شود، ماده‌ای به‌عنوان ماده ۴۶ به قانون مبارزه با مواد مخدر الحاق می‌شود.

حسن نوروزی سخنگوی کمیسیون حقوقی و قضائی مجلس در این رابطه گفت: در طرح مجازات جایگزین اعدام برای مجرمان مواد مخدر آمده که مجازات اعدام تنها برای قاچاقچیان خطرناک و مسلح مواد مخدر اعمال می‌شود و سایر قاچاقچیان به حبس‌های طولانی با شرایط سخت، محکوم می‌شوند”.

وی در رابطه با جزئیات این طرح، اظهارداشت: در مقدمه توجیهی این طرح آمده است: “با توجه به اینکه مجازات اعدام برای قاچاقچیان و حمل‌کننده‌های مواد مخدر به‌صورت کمی لحاظ و باعث گرفتار شدن حمل‌کننده‌ها شده و از دسترسی قانون به قاچاقچیان باندی جلوگیری می‌کند، لذا با توجه به مجوز ماده ۴۵ قانون اصلاح مبارزه با مواد مخدر مصوب ۵ آذر ۱۳۸۹ مجمع تشخیص مصلحت نظام، تغییر حکم اعدام به حبس ابد به‌جز در موارد مسلحانه پیشنهاد می‌شود؛ چرا که اعدام جز تشویق شدن به مواد مخدر ثمره دیگری نداشته است”.

نوروزی از تعیین مهلت برای قوه قضائیه به منظور اعلام نظرقضایی پیرامون طرح تعدیل مجازات اعدام جرائم مواد مخدر خبر داد و گفت: “این طرح برای اخذ اعلام نظر به قوه قضائیه ارسال شده است”.

پیشنهاد قوه قضائیه برای طرح/ میزان مخدر مشمول اعدام تغییر کند

ذبیح‌الله خدائیان دررابطه با تعیین مهلت از سوی مجلس برای اعلام نظر قضایی در رابطه با طرح تعدیل مجازات مواد مخدر، گفت: “اصلاح قانون مجازات مواد مخدر در مجلس مطرح و سپس به کمیسیون حقوقی ارجاع شد. این طرح در حال حاضر در جریان بررسی است”.

وی افزود: “نظرات قوه قضائیه را به کمیسیون حقوقی ارجاع داده شده است”.

معاون رئیس قوه قضائیه در پاسخ به اینکه جزئیات پیشنهاد قوه قضائیه در رابطه با این طرح، چیست؟ اظهارداشت: “پیشنهاد داده ایم که مقادیر مشمول و مبنای اعدام در رابطه با حمل مواد مخدر افزایش یابد. به طوری که اگر اکنون سی گرم، مشمول اعدام است این مبنا به بیش از یک کیلوگرم تغییر کند”.

خدائیان تصریح کرد: “به جز این محور، محورهای دیگری هم به مجلس پیشنهاد داده شده است که قرار است کمیسیون قضایی آنها را بررسی کند”.

14010

عضو کمیسیون حقوقی: پیشنهاد قوه قضائیه را می پذیریم

ژرژیک آبرامیان عضو کمیسیون حقوقی وقضایی مجلس هم در پاسخ به این سوال که آیا پیشنهادات قوه قضائیه در رابطه با طرح کاهش مجازات جرائم مواد مخدر در کمیسیون پذیرفته می شود؟ گفت: “پذیرفته می شود چون یک همدلی و اجماعی در این رابطه مطرح است”.

این حقوقدان افزود:  معمولا کسانی که به این جرائم گرفتار می شوند، قاچاقی اصلی نیستند و به عنوان کانتینر و یا حامل در ازای پول ناچیزی، تبدیل می شوند به حمل کننده مواد مخدر. متاسفانه خود به خود مجازات های سنگین  در این رابطه قضایا و مشکلاتی را ایجاد می کند”.

وی با اشاره به مهم ترین رویکرد اصلاحی در رابطه با مجازات جرائم مواد مخدر، گفت: “کسی که مصرف کننده هست، معمولا مقداری به عنوان مقدار حداقلی همیشه با خود حمل می کند که این را باید متمایز از  کسی که قاچاق می کند، بدانیم”.

وی در خصوص اعمال مجازات سنگین در رابطه با این جرائم، گفت: “باید شاخصی برای این جرائم در نظر گرفته شود به طوری که برای قاچاقیان، باید مجازات سنگینی اعمال شود.  در حال حاضر بحث حذف کردن عواملی  که فساد ایجاد می کند، مطرح است که این باید بررسی شود”.

عضو کمیسیون حقوقی مجلس در رابطه با تغییر میزان حمل مواد مخدر به عنوان مبنای اجرای احکام، گفت: “در حال حاضر برای حمل سی گرم از مواد مخدرها، جریمه ها و حبس های سنگینی اعمال می شود که باید اصلاح شود و این در حالی است که برای قاچاقچیان حمل مواد مخدر که مسلح هستند، باید مجازات متفاوتی اعمال شود”.

سخنگوی قوه قضائیه:مجازات بازدارنده حذف نشود/اعدام باقی بماند

سخنگوی قوه‌قضائیه با اشاره به آسیب‌شناسی تاثیر مجازات‌ها بر مبارزه با مواد مخدر، افزود: “اشکالی ندارد اینکه مسئولان و کارشناسان بررسی کنند که آیا مبارزه بدینگونه تابه حال جواب داده است یا باید کاری موثرتر کنیم و یا اینکه آیا راه مبارزاتی بدینگونه به صلاح بوده یا اینکه باید کارهای دیگری انجام دهیم. اینکه راهکارها را بررسی کنیم، مناسب است اما اینکه اعدام را برداریم به طور حتم بهتر نمی‌شود”.

به گزارش خبرنگار مهر، در بخشی از طرحی که در مجلس در حال بررسی است، آمده:

«مرتکبان جرایم مرتبط با مواد مخدر در موارد زیر مفسد فی‌الارض محسوب شده و در سایر موارد که اعدام و حبس ابد در نظر گرفته شده است، به بیش از ۲۵ سال تا ۳۰ سال حبس درجه یک محکوم می‌شوند:

الف ــ مواردی که مباشر جرم یا حداقل یکی از شرکا حین ارتکاب، سلاح گرم همراه داشته یا سلاح سرد و یا گرم کشیده باشند.

ب ــ مواردی که مرتکب بر اساس ماده ۱۸ این قانون یا ماده ۱۳۰ قانون مجازات اسلامی، سردسته گروه مجرمانه سازمان یافته باشد.

پ ــ مواردی که مرتکب سابقه محکومیت به اعدام یا ۱۰ سال حبس یا بیش از آن یا گذراندن حداقل پنج سال حبس به‌علت ارتکاب جرایم موضوع قانون مواد مخدر را داشته باشد.

همچنین بر اساس تبصره این ماده «در مورد جرایم موضوع این قانون که حبس بیش از دو سال دارد، مرتکب الزاماً باید حداقل مجازات قانونی را طی کند و کمتر از این مدت، به‌جز تبصره ماده ۳۸ این قانون، مشمول معافیت، تخفیف، تبدیل، آزادی مشروط، مرخصی از زندان و سایر نهادهای ارفاقی نخواهد شد. در صورتی که حکم به مجازات بیش از حداقل مجازات قانونی باشد، دادگاه می‌تواند بخشی از مجازات حبس را پس از گذراندن حداقل مجازات قانونی به‌مدت ۱۰ الی ۱۵ سال تعلیق کند. این قانون شامل دارندگان محکومیت قطعی فعلی نیز می‌شود.

 

با فوت یک جوان 19 ساله در شب سه‌شنبه تعداد کولبرهای جان باخته در زیر آوار «بهمن» به 5 نفر رسید

مرجان همایونی/  «یالله» مردی با صدای بلند فریاد می‌زند. بیلی با دسته قرمز در میان برف‌ها خودنمایی می‌کند. چندین مرد در حال کندن برفی هستند که ارتفاعش از نیم متر تجاوز می‌کند. دستی از زیر برف بیرون می‌آید و دست‌های دیگر به یاری می‌روند. برف‌ها کنار زده می‌شود و جسد کولبر جوانی که هنوز طناب کولبری‌اش را به دوش دارد بیرون کشیده می‌شود.
از واژه «کولبری» در هیچ فرهنگ لغتی صحبت نشده است. اگر اهل شهرهای مرزی نباشید، کلمه کولبری برایتان نامفهوم و ناآشناست. اما کولبری این واژه ناآشنا، شاید ازمعدود راه‌های کسب و کار مردم مرزنشین باشد. یخچال، تلویزیون، گالن‌های بنزین و گازوئیل، … فرقی ندارد.هرچه باشد روی پشت این مردان جای می‌گیرد و آنها به امید یافتن لقمه نانی به راه می‌افتند. عبور از سیم‌های خاردار، میدان مین، گذر از گل و لای، بالا رفتن از مناطق صعب العبور و پایین آمدن از کوه، پنهان شدن از دید مأموران، گیر کردن طناب بار دور گردن و خفگی و اینها …. بخشی ازخطراتی است که کولبران با آن سر و کار دارند. مردم محلی می‌گویند آنها جانشان را کف دستشان می‌گذارند تا برای هر بار روبه‌رو شدن با تمام این خطرات، تنها 50 تا 100 هزار تومان را به‌دست بیاورند و زندگی خود و خانواده‌شان را بگذرانند.
برش

در حالی که سنگینی اندوه و ماتم مرگ مظلومانه آتش‌نشانان در میان شعله‌های آتش و آهن گداخته پلاسکو بر دل‌های خانواده‌های ایرانی مانده خبر مرگ غریبانه مردان کولبر در زیر آوار بهمن‌های فروریخته در پرتگاه‌های کوهستانی در مرز ایران و عراق داغی مضاعف بر دل‌ها می‌نشاند.
هر روز کولبر‌انی که در میان آنان مردان سالخورده 70-60 ساله هم وجود دارد برای تأمین هزینه‌های زندگی مختصر خانواده، در منطقه مرزی به صف می‌ایستند که کارتن یخچالی سنگین یا چندین حلقه لاستیک چرخ تریلی‌های غول‌پیکر را بر کمر خمیده‌شان بار کنند تا راه پر پیچ و خم کوهستانی پیرانشهر و سردشت را نفس‌زنان در پیش بگیرند و مسافتی چند کیلومتری را طی کنند. اگر کمر‌ها نشکند و زانو‌ها یاری کند تازه هیولای سفید بهمن زمستان ها در کمین آنان  است که مدام خبراز کوهستان می‌رسد آوار برفی بر سر قطاری از کولبران ریخته و چند کولبر زیر بهمن مدفون شده‌اند.به‌گزارش خبرنگاران «ایران» پریشب نیز چهار کولبر در کولاک شدید کوهستان پیرانشهر گرفتار شدند و زیر آوار بهمن ماندند.
این کولبرها در ارتفاعات آذربایجان غربی گرفتار سقوط بهمن شده بودند که به گفته معاون امداد و نجات جمعیت هلال‌احمر استان نیروهای امداد پایگاه کوهستان پیرانشهر برای نجات‌شان راهی کوهستان شدند. صبح دیروز نیز نیروهای امداد موفق شدند آنها را که وضع‌شان وخیم بود از زیر بهمن بیرون بکشند و برای معالجه به پایین کوهستان انتقال دهند.
یکی از این کولبرها که جوانی 19 ساله و اهل اشنویه بود به علت سرما زدگی جان سپرده است.همچنین طی حادثه تلخی که شنبه شب در منطقه کوهستانی سردشت اتفاق افتاد ساعت 9 شب 16 نفر از مردان گرفتار بهمن شدند که باحضور نیروهای امدادی تعدادی از آنها از زیر برف نجات یافتند. عملیات امداد و نجات مدفون شدگان زیر بهمن سردشت با کمک تعدادی از اهالی روستاهای اطراف و یک قلاده سگ زنده یاب انجام گرفت و به نجات 6 کولبر از مرگ حتمی انجامید اما اقدام‌های انجام شده با کمک نیروهای داوطلب مردمی برای نجات جان 4 کولبر جوان این منطقه بی‌نتیجه ماند که بامرگ یک جوان 19 ساله در شب سه‌شنبه تعداد جان باختگان در زیر بهمن به 5 نفر رسید.
یکی از اعضای خانواده کولبری به «ایران» می‌گوید: «برف که آمد، دل خانواده‌های کولبر گرفت، نه که از نعمت خدا ناراحت بشوند، بلکه از این ناراحت بودند که بارهای سنگین را در کوه‌های صعب العبور برفی چطور ببرند. دلشان گرفت برای آنکه هراسان بودند نکند امروز که نان آور خانه‌شان دل به کوه زده است برمی گردد یا نه. بهمن که آمد؛ دل‌های ما ریش شد. دیگر از ترس و هراس خبری نبود. آن شب، 300 نفر از اهالی مریوان به راه افتادند، از مریوان تا محل ریزش بهمن حدود 50 کیلومتری فاصله بود. اما پیچ و خم‌های جاده و برف راه را دور‌تر کرده بود. اهالی نگران و پریشان با بیل‌های پلاستیکی و آهنی به راه افتادند و تنها وسیله مکانیکی که داشتیم لودرهای کشاورزی بود. بهمن جاده‌ها را مسدود کرده بود. مردم وامدادگران با سختی زیاد خود را به بهمن رساندند. دل‌ها یک چیز را می‌خواست آن هم زنده بودن کولبرهایی که زیر خروارها بهمن گرفتار شده‌اند. آن شب ناخودآگاه مردمی که در جست و جوی کولبرها بودند به یاد حادثه پلاسکو افتادند، آنجا جست و جو در زیر آواری از آهن، آجر و سیمان گداخته بود و اینجا آواری از جنس برف وسرما وکولاک.
تنومند و هیکلی است، چین و چروک روی صورتش حکایت از سن و سال زیادش دارد، .اما شناسنامه‌اش چیز دیگری می‌گوید. او تنها 30 سال دارد و شغلش کولبری است. دلش با شغلش ساز نیست، نه او، تمام کولبرهای دیگر هم بر این عقیده‌اند که کولبرها در جوانی پیر و فرسوده می‌شوند اما چه کنند که منبع درآمدی جز کولبری ندارند. بابک یکی از کولبرهایی است که در عملیات نجات کولبرهای مدفون شده در زیر بهمن حضور داشت. دو دوستش هم زیر بهمن جانشان را از دست دادند.
می گوید: زمانی که بهمن آمد، با اهالی مریوان و روستاهای اطراف راهی محلی شدیم که می‌دانستیم کولبرها آنجا گرفتار شده‌اند. متأسفانه اینجا کمترین امکانات پزشکی هم وجود ندارد، چند روز قبل خانم بارداری، به خاطر اینکه امکانات پزشکی نبود با وضعیت بدی، بچه‌اش را به دنیا آورد. آن‌طور که من شنیدم بچه به خاطر نبود امکانات جان‌اش را از دست داد. البته فقط امکانات پزشکی نیست امکانات امداد و نجات هم صفر است.باورکنید آن شب ما اهالی با بیل و لودر در بین برف‌ها دنبال کولبرها بودیم. چند نفری بیل پلاستیکی داشتیم و مابقی بیل‌ها آهنی بود اما چاره‌ای نبود. می‌دانستیم جست و جو با این وسایل ممکن است به آنهایی که زیر بهمن گرفتار شده‌اند آسیب برساند اما راه دیگری وجود نداشت. به هر حال توانستیم اجساد را سالم بیرون بیاوریم. اجساد کولبرهای‌مان به قدری سالم بودند که من دستم را روی سینه‌شان گذاشتم تا ببینم قلبشان می زند یا نه. اما اورژانس گفت که آنها مرده‌اند و علت مرگ را هم یخ زدگی اعلام کردند.

مستخدمی که  مدرک دانشگاهی دارد
بابک، 12 سالی می‌شود که عمرش را در این کار گذاشته است، کولبر! شغلی که مساوی است با خطر مرگ. می‌گوید: کولبری به اقتصاد کشور ضربه می‌زند، این را می‌دانیم اما چه کنیم وقتی کار نیست. نزدیک‌ترین کارگاه به مریوان، کارخانه‌ای در سنندج است. در میان افرادی که من در مریوان می‌شناسم، دو نفر از آنها مشغول به کار شده‌اند. یکی تحصیلات دانشگاهی در رشته  منابع طبیعی دارد که در بیمارستان به‌عنوان مستخدم کار می‌کند و نفر دوم هم تحصیلات عالی دارد که در خیابان دستفروشی می‌کند. کار کردن ننگ نیست، همین که کار دارند جای شکرش باقی است، اما واقعاً با مدارک تحصیلی دانشگاهی، این کارها مناسب آنهاست؟

دست‌های پینه بسته یک کولبر
دست‌هایش پینه بسته است، طناب‌هایی که با آنها بار روی دوش شان می‌بندند دست‌های این مرد 30 ساله را پراز پینه کرده است. بغض به گلویش هجوم می‌آورد و با تلخی آن را فرو می‌دهد و می‌گوید: زمانی که برای پلاسکو این اتفاق افتاد همه ناراحت شدیم و پیام تسلیت فرستادیم. اما هموطنانمان نمی‌دانند روزانه در کردستان اتفاق‌هایی می‌افتد که اگر به گوش شان می‌رسید دل شان می‌گرفت و اعلام عزا می‌شد. دوبار بهمن آمد، هفته گذشته و دو روز قبل، 4 نفر تا دیروز زیر بهمن جان شان را از دست دادند، یکی هم امروز و وضع جسمی دو نفر دیگر هم خیلی بد است.

تنها راه حیات
هر بار که یخچالی را به دوش می‌گیرد، تلویزیونی را روی کول خود می‌بندد یا 4 گالن  سوخت را به پشت می‌گیرد و در گذر از کوهستان پر خطر با خودش می‌گوید «”خدایا به امید تو» و می‌داند این بار ممکن است آخرین بار باشد، راهی کوه می‌شود. بارهای سنگینی که به قول بابک با جرثقیل آن را جا به جا می‌کنند، مردان این سرزمین برای کسب لقمه نانی بر دوش می‌بندند. صاحبان بارها در نزدیکی مرز خودروهایشان را متوقف می‌کنند و منتظرمان هستند تا به سراغ شان برویم و وقتی هم در راه کشته می‌شویم فقط غصه کالای‌شان را می‌خورند و کسی به فکرکولبربیچاره و زن و بچه هایشان نیست.برخی می‌گویند که ما به اقتصاد کشور لطمه می‌زنیم اما اصلاً دل مان نمی‌خواهد که این اتفاق بیفتد، ولی باورکنید از روی ناچاری است. از طرفی ما دارو و مشروبات الکلی نمی‌آوریم با اینکه درآمدش خیلی بالاست،برای همین وسایل خانگی، سوخت، خشکبار و پارچه از این طرف بار می‌کنیم و به راه می‌افتیم. سیم‌های خاردار، میدان‌های مین، خطر حمله حیوانات، سر خوردن و پرت شدن از کوه، گیر کردن طناب بار دور گردنمان، دستگیری توسط مأموران و سرما همگی خطرات زیادی است در کمین ما. گاهی هوا به قدری سرد است که اگر کفش هایمان از پایمان دربیاید دیگر نمی‌توانیم آنها را پا کنیم. مواقعی هم طناب بار باز می‌شود و دور گردن کولبر می‌افتد و زندگی‌اش نابود می‌شود. مأموران را هم نباید نادیده گرفت؛شلیک‌ها گاهی آنقدر دقیق است که سینه کولبران را هدف می‌گیرد،البته نباید نقص عضو را هم نادیده گرفت. میدان‌های مین و سقوط باعث قطع عضو می‌شود و کولبران اما بازهم از سرناچاری باهم با دست‌ها و پاهای مصنوعی به کارشان ادامه می دهند.

درآمدهای ناچیز
درآمدهای اصلی از قاچاق کالا، به جیب صاحبان بار می‌رود. مردانی که به دور از تمام این دغدغه‌ها در گوشه گرمی نشسته‌اند و چرتکه به‌دست حساب می‌کنند که امروز چقدر بار منتقل شد و چقدر به دارایی هایشان افزوده شده است.این کولبر می‌گوید: هر باری را که به نقطه صفر مرزی می‌بریم 40 تا 50 هزار تومان می‌گیریم، از آن طرف هم اگر بار باشد به داخل کشور می‌آوریم. برای اینکه دستگیر نشویم، شب‌ها بار را جا به جا می‌کنیم، شب‌هایی که در هر قدم خطر مرگ در کمین ماست. 6 بعد از ظهر راه می‌افتیم و تقریباً 6 صبح برمی گردیم و این 12 ساعت شاید 100 هزار تومان گیرمان بیاید. آن هم به قیمت جان مان.
شبی که بهمن آمد، این کولبر جوان برای کولبری نرفت، اصرار خانواده‌اش بود که آن شب پیش آنها بماند. اما صبح خبر مرگ دوستانش را شنید. این جوان می‌گوید: برف تمام شهر را سفید پوش کرده است اما دل مردم کردستان عزادار است. کولبرهایی با هزار امید پاشنه کفش شان را بالا کشیدند و راهی کوه شدند اما دیگر برنگشتند و زیر برف‌ها ماندند.معلوم نیست کی نوبت من می‌رسد.همه این را خوب می‌دانیم، اما نمی‌توانیم شرمنده زن و بچه و خانواده‌مان شویم. دو نفر از کسانی که زیر بهمن ماندند، از دوستانم بودند،هر دویشان 21 سال سن داشتند. اما کولاک، برف و سقوط بهمن آنها را در جوانی با خود برد.نماینده مردم سردشت و پیرانشهر در مجلس شورای اسلامی دیروز از کشته شدن یک کولبر دیگر در سردشت و افزایش کشته شدگان به پنج نفر خبر داد و گفت: رئیس مجلس پیگیر دریافت دیه و مستمری کشته شدگان کولبر است.رسول خضری در حاشیه جلسه علنی دیروز – سه‌شنبه – مجلس در جمع خبرنگاران درباره آخرین وضعیت کولبرها در سردشت و پیرانشهر اظهار داشت: شب گذشته سه کولبر در کولاک پیرانشهر گیرافتادند، زمانی که این سه نفر را نجات دادند هر سه زنده بودند ولی دقایقی پیش به من اطلاع دادند که یکی از این کولبرها به علت سرمازدگی درگذشت.
نماینده مردم سردشت و پیرانشهر در مجلس ادامه داد: هفته گذشته نیز 16 کولبر در بهمن سردشت گیر افتادند که متأسفانه چهار نفر از این کولبرها جان باختند و با مرگ کولبر نوجوان تعداد قربانیان به 5 نفر رسید.
خضری اضافه کرد: این افراد در حال ورود به مرزهای عراق بودند و هیچ به همراه نداشتند و قصد وارد کردن کالا و پوشاک به داخل کشور داشتند.خضری افزود: بر اساس اصول سوم و بیستم قانون اساسی، بیمه این افراد با دولت است و باید به این افراد دیه تعلق گیرد تا مقداری از آلام خانواده‌های آنان کاهش یابد، بشدت دنبال این موضوع هستیم.وی یادآور شد: به همراه رئیس مجلس به دنبال دریافت دیه و مستمری برای کشته شدگان هستیم، البته این یک مُسکن است.نماینده مردم سردشت و پیرانشهر در مجلس تأکید کرد: مشکل اصلی بیکاری و نبود معیشت اقتصادی است، امنیت پایدار در گرو معیشت و اقتصاد است.وی تأکید کرد: دولت باید در مرحله نخست، دیه این کولبرها را پرداخت کند و بعد از آن به فکر اشتغال پایدار آنان باشد.وی با یادآوری اینکه میزان مبادلات از پیرانشهر با اربیل عراق به حدود 12 میلیارد دلار می‌رسد، گفت: مردم این شهر نیز باید از این مبادلات بهره‌مند شوند، حداقل وضعیت به شکلی ساماندهی پیدا کند که مردم بتوانند امرار معاش کنند.
نماینده مردم سردشت و پیرانشهر در مجلس درباره قانون انسداد مرزها نیز اظهارداشت: زمانی که دولت  گذشته به دنبال اجرایی کردن این قانون بود، رهبر معظم انقلاب تأکید کردند که ابتدا باید برای کولبرها شغل ایجاد شود، زیرا آنها معیشت خود را از این راه تأمین می‌کنند.خضری افزود: این عنایت رهبر معظم انقلاب بود که معابر مرزی و اشتغالزایی جزو اولویت‌های دولت قرار گیرد که این اتفاق رخ نداد، ما بارها در مجلس بر لزوم تشکیل منطقه ویژه اقتصادی تجاری، صنعتی تأکید کردیم چون باعث ایجاد 45 هزار فرصت شغلی می‌شود و دیگر نیاز نیست جوانی 18 ساله صبح سر کلاس درس باشد و بعدازظهر برای کسب معیشت جان خود را به کوه ببرد.وی در ادامه از استانداری آذربایجان غربی و فرمانداری این منطقه انتقاد کرد و یادآور شد: در شرایطی که این حادثه شنبه حدود ساعت 8 شب رخ داد فرماندار دیشب به حوزه انتخابیه بنده آمد که معلوم نیست تاکنون کجا بوده است.نماینده مردم سردشت و پیرانشهر در مجلس گفت: ما از دو ماه پیش تحقیق و تفحص از استانداری آذربایجان غربی را در انتقاد به وضعیت مدیریت در این استان و فرمانداری سردشت و پیرانشهر کلید زدیم.
خضری افزود: ما از وزارت کشور نیز به دلیل نداشتن نظارت کافی بر استانداری انتقاد داریم و این موضوع را به سازمان بازرسی نیز اعلام کردیم .
این حادثه تلخ شنبه شب در منطقه سرچشمه قره‌دان از روستای بیوران علیا از توابع شهرستان سردشت رخ داد.
یکی از نقاط برفگیر منطقه که به دنبال ورود سامانه بارشی به کشور چند روزی است درگیر برف و کولاک است. ساعت ٢١ شنبه ١٦ نفر از اهالی این مناطق گرفتار بهمن شدند که با حضور نیروهای امدادی تعدادی از آنها از زیر برف نجات پیدا کردند. عملیات امداد و نجات محبوس‌شدگان بهمن سردشت با کمک تعدادی از اهالی روستاهای اطراف و یک قلاده سگ زنده‌یاب باعث نجات ٦ نفر از مرگ حتمی شد، اما اقدامات انجام شده و حضور نیروهای داوطلب مردمی برای نجات جان ٤ کولبر جوان این منطقه بی‌نتیجه بود. این حادثه دلخراش با مرگ یک جوان، 5 جان باخته داشت.

مرگ به خاطر100 هزارتومان
نماینده مردم مهاباد در مجلس شورای اسلامی نیزبا اشاره به کشته و زخمی شدن 16 جوان کولبر در مرزهای غربی به خاطر سقوط بهمن، گفت که این افراد به خاطر 100 هزار تومان ناچارند از این طریق امرار معاش کنند.
جلال محمودزاده اظهار داشت: ما باید به مرزها به شکل فرصت نگاه کنیم نه اینکه آنها را تهدید بدانیم. متأسفانه مرزهای ما در شرق، غرب و بنادر به فرصت انحصاری برای عده‌ای تبدیل شده است.این نماینده مجلس خاطرنشان کرد: در دو روز اخیر در سکوت کامل رسانه‌ای شاهد کشته و زخمی شدن 16جوان بی‌گناه کولبر در مرزهای غربی به خاطر سقوط بهمن بودیم. این افراد به خاطر تنها 100 هزار تومان و با شغل سخت کولبری به ناچار در سردترین روزهای سال امرار معاش می‌کنند و 300 کیلو بار را به دوش می‌کشند و زیر برف و بهمن می‌مانند. این در حالی است که افرادی تنها با یک تماس تلفنی و بدون طی مراحل قانونی از مرزها هزاران تن محصول وارد می‌کنند.
نماینده مردم مهاباد در مجلس ادامه داد: من به همراه آقای خضری نماینده سردشت و پیرانشهر و آقای حسین‌زاده نماینده نقده و اشنویه برای پیگیری امور کولبران بارها با وزیر کشور، گمرک و نیروی انتظامی جلسه گذاشتیم ولی کسی حرف ما را نشنید. ما مجبوریم در کنار پیگیری‌های قانونی مثل سؤال و استیضاح از دست این بی‌عدالتی و نابرابری‌ها به خدا پناه ببریم.محمودزاده یادآور شد: کولبرها کسانی هستند که برای کسب لقمه حلال به معابر مرزی می‌روند و یک محموله سنگین را برای تنها 100 هزار تومان حمل می‌کنند اما افرادی با روابط خاص و با یک توصیه نامه بدون زحمت و بدون دریافت مجوز، هزاران تن محصولات کشاورزی مثل پرتقال و خشکبار را از مرزهای رسمی بدون طی مراحل قانونی وارد می‌کنند. این در حالی است که درآمد مرزها باید برای مرزنشینان و کولبرانی هزینه شود که زیر برف مفقود شده‌اند.

در جريان تيراندازي نيروهاي هنگ مرزي بسطام به سمت كولبرها، ٤ رأس از اسب هاي آنان كشته شد.

به گزارش موكريان، شامگاه شنبه دوم بهمن ماه ٩٥ در مرز بسطام سقز، ٢٥ كولبر در کمین نیروهای هنگ مرزی گير افتاده و كالاهاي آنان توقيف شد.

مأموران هنگ مرزي براي متوقف كردن كولبران به سمت آنان و چهارپايانشان تيراندازي كردند كه در جریان آن چهار راس از اسبهای كولبرها کشته شدند.

هفته گذشته موكريان گزارش كرد، گريز ٦ كوله بر از دست مأمورها در منطقه مرزي بانه، موجب مرگ يك تن و به كما رفتن سه تن در اثر سقوط به دره شد و دو كوله بر هم بازداشت شدند.

ئیدارەی ئیتلاعاتی شاری سنه، دوێنێ، ئەندامانی بنەماڵەی چالاکانی مەدەنی، ئیسماعیل سەفی خانی و موختار ناسریی بانگهێشتی ئیدارەی ئیتلاعات کرد.

بە پێی راپۆرتی ئاژانسی هەواڵنێری موکریان، رۆژی شەممە رێکەوتی ٢ی رێبەندان، ئیدارەی ئیتلاعات، بنەماڵەی دوو چالاکی مەدەنی کوردی خەڵکی شاری سنەی، کە دەوترێ بە هۆی پەیوەندی بە بەڕێوبردنی کەمپەینی شنگال لە ساڵی ٩٤ەوە بووە، بۆ حیفازەتی ئیتلاعاتی ئەم شارە بانگهێشت کرد.

ئیسماعیل سەفی خانی، پەیمان سولتانیان، موختار ناسری و فواد زەندی، ١٠ی گەلاوێژی ساڵی ١٣٩٤ی هەتاوی بە بۆنەی بەڕێو بردنی کەمپینێک بۆ کۆ کردنەوەی یارمەتی بۆ ئاوارەکانی شنگال ماوەی دوو حەوتوو لە ئیتلاعاتی شاری سنه دەسگیر کرابوون و دواتر بە دانای وەسیقە ئازاد کران.   

خەزەڵوەری هەر ئەو ساڵە هێزە ئەمنییەکان بۆ جاری دووهەم بە هۆی بەرێوبردنی کەمپەینێک بۆ پشتگیری لە کۆبانی لە لایەن ئەم چالاکگەلە مەدەنییەوە، هەوڵی دەسگیر کردنیانی دا بەڵام گوشاری بیری گشتی بوو بە بەربەستێک بۆ ئەنجام دانی. 

هەتاکوو ئێستە زانیارییەک سەبارەت بە بانگهێشتی ئەم بنەماڵانە لە لایەن ئیدارەی ئیتلاعاتەوە بە موکریان رانەگەیێندراوە.

اداره اطلاعات شهر سنندج روز گذشته اعضاى خانواده فعالان مدنى، اسماعيل صفى خانى و مختار ناصرى را به اداره اطلاعات احضار كرد.

به گزارش موكريان، روز شنبه ٢بهمن، اداره اطلاعات، خانواده دو فعال مدنى كورد سنندجي را، كه گفته مي شود در ارتباط با برگزاري كمپين شنگال در سال ٩٤ بوده، به حفاظت اطلاعات اين اداره احضار كرد.

اسماعيل صفى خانى، پيمان سلطانيان، مختار ناصرى و فواد زندى دهم مردادماه ٩٤ به دليل برگزارى كمپين جهت جمع آورى كمك به آوارگان شنگال به مدت دو هفته در اطلاعات سنندج بازداشت بودند و سپس با توديع وثيقه آزادشدند.

آبان ماه همانسال نيروهاى امنيتى براي بار دوم به علت برگزاري كمپين براي حمايت از كوباني توسط اين فعالان مدني، درصدد دستگيرى آنها برآمد اما فشار افكار عمومي مانع از آن شد.

تاكنون اطلاعي درباره جزئيات احضار اين خانواده ها توسط اداره اطلاعات به موكريان گزارش نشده است.

موكريان – ئاماژه: ڕاست له‌و ڕۆژانه‌ دا که‌ مافی ئاژه‌ڵ و په‌له‌وه‌ر له‌ سۆنگه‌ی داخراوی کۆمه‌ڵگا و که‌م سووژه‌یی میدیا و تۆڕه‌ کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کانه‌وه‌ وه‌سه‌ره‌وه مافی مرۆڤ که‌وتووه‌، گه‌ڕانه‌وه‌ی به‌ر له‌ واده‌ی حاجی له‌ك له‌ك بۆ مه‌ڵبه‌ندی موکریان و چۆمی مه‌هاباد به‌شێوه‌یه‌کی خه‌ست که‌وتۆته‌ به‌ر سرنجی میدیا و جه‌ماوه‌ر. 

هه‌روه‌ك ده‌زانن حاجی له‌ك له‌ك باڵنده‌یه‌کی کۆچه‌ره‌ که‌ له‌ کۆنه‌وه‌ مه‌ڵبه‌نده‌کانی کوردستان به‌هار و هاوینه هه‌واری بوون‌. له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی که‌وی و ده‌سته‌مۆ نیه‌ به‌ڵام هێلانه‌که‌ی له‌ نێو ئاوه‌دانی و سه‌ر بانی ماڵان چێ ده‌کا و به‌ده‌گمه‌ن ده‌یگۆڕێ و هه‌موو ساڵێ به‌جووت کۆچ ده‌که‌ن و ده‌گه‌ڕێنه‌وه‌ هێلانه‌ی پێشوویان. هه‌ر بۆیه‌ ئه‌و باڵنده‌یه‌ له‌ فۆلکلۆری کوردی دا بۆته‌ خاوه‌نی جێگه‌ و پێگه‌یه‌کی تایبه‌ت . ‌به‌ پێی حیساباتی ساڵی کوردی به‌فری حاجی له‌ك له‌ك دوا حه‌ولی زستان و سه‌رما و سۆڵه‌‌ و له‌ ڕاستی دا ئه‌و باڵنده‌یه‌ مزگێنی ڕزگاری له‌ چه‌نگی سارد و سه‌رما ده‌هێنێ. کورد له‌سه‌ر ئه‌و باوه‌ڕه‌ن هێلکه‌ی له‌ك له‌ك سه‌هۆڵ نه‌به‌ستێ نابێته‌ جووچکه‌، هه‌ر بۆیه‌ له‌ك له‌ك هێلکه‌کانی وه‌به‌ر دوا به‌فری زستان و زه‌بری سه‌رما ده‌دا. کوردستانیان له‌ پێشوازی ئه‌و باڵنده‌ خۆش فه‌ڕه‌‌ دا شادیان کردووه‌ و چێشتی تایبه‌تی “په‌ڵوویان” لێناوه‌. له‌ك له‌ك بێ له‌وه‌ی به‌هاری به‌ دوو دا دێ ، ماری به‌دفه‌ڕی ناو ئه‌ده‌بی زاره‌کی کوردیش ده‌خوا و به‌ته‌واوی ئه‌و هۆیانه‌وه‌ بۆته‌ گیانله‌به‌رێکی خاوه‌ن قه‌در و له‌ هه‌ر جۆره‌ ئازارێك پارێزراوه‌.

  له‌ ڕابردوو دا زستانی ئه‌و هه‌رێمه‌ زۆر پڕ به‌فر و سه‌رما بووه‌ و خه‌ڵکیش ده‌ست به‌تاڵ و بێ ده‌ره‌تان به‌ره‌نگاری سه‌رما و گرژی سروشت بوونه‌وه‌. ئه‌و شه‌ڕه‌ نابه‌رانبه‌ره‌ی سروشت و مرۆڤی کورد ئه‌ده‌بیاتێکی ‌دژه‌ زستان و به‌هار په‌ره‌ستی لێکه‌وتۆته‌وه‌ . به‌ڵام ئێستا ئاڵوگۆڕه‌کانی ئاو و هه‌وا و کۆمه‌ڵگای کوردستان ئه‌و ئه‌ده‌بیاته‌ی له‌ مانا به‌تاڵ کردووه‌. ‌ 

    هه‌ڵبه‌ت له‌ك له‌ك له‌ فه‌رهه‌نگی زۆه‌ میلله‌تان دا به‌ باڵنده‌یه‌کی خۆش فه‌ڕ ده‌ناسرێ . له‌ لای ڕۆمی و هوله‌ندیه‌کان، هێمای دوو گیان و زگپڕیه‌. ته‌نات له‌و باوه‌ڕه‌ دان ئه‌و باڵنده‌یه‌ ده‌توانێ به‌ چاو لێکردن زگی ژنان پڕ کا.له‌ ڕوانگه‌ی ئه‌وان و هه‌روه‌ها ئاڵمانیه‌کانه‌وه له‌ک له‌ک له‌ سه‌ر بانی هه‌ر ماڵێك هێلانه‌ بکا خۆش به‌ختی و ته‌بایی و عیشق و ئه‌وین بۆ هه‌تا هه‌تایه‌ روو له‌و ماڵه‌ ده‌کا. 

 هانس کریستیه‌ن ئاندێرسێن نووسه‌ری دانمارکی، کتێبێکی هه‌یه‌ به‌ ناوی له‌ك له‌که‌کان. کتێبه‌که‌ گرده‌وه‌کۆیه‌کی فۆلکلۆری وڵاتانی ئیسکاندیناویه‌ . وه‌ك ئه‌و بڵێ کاتێك دایك و بابه‌ ئیسکاندیناویه‌کان له‌گه‌ڵ ئه‌و پرسیاره‌ی منداڵه‌کانیان به‌ره‌وروو ده‌بن ، ئێمه‌ له‌ کوێوه‌ هاتووین ؟! زۆر سووك و هاسان ده‌ڵێن له‌ك له‌که‌کان ئێوه‌یان بۆ ئێمه‌ هێناوه‌ .    

 پرسیار ئه‌وه‌یه‌ له‌ك له‌ك که‌ به‌ڵێن بوو مزگێنی هاتنی به‌هار بێنێ بۆچی ئه‌و ساڵ له‌ چله‌ی گه‌وره‌ دا گه‌ڕاوه‌ته‌وه‌؟ به‌ دڵنیایه‌وه‌ ئه‌و باڵنده‌یه‌ ساڵی لێ ناگۆڕدرێ، یان پێشقه‌تاره‌که‌ی به‌هه‌ڵه‌ی نابا . له‌ هه‌موو نیشانه‌کان ڕا وا دیاره‌‌ مرۆڤ ده‌ستی زیانکاری گه‌یاندبێته‌ ژینگه‌که‌ی و به‌و چله‌ی زستانه‌ ئاواره‌ی کردبێ . تۆ بڵێی ئه‌وان به‌ هیوای “ئه‌رسه‌لانی پیرۆتی” روویان له‌و مه‌ڵبه‌نده‌ کردبێ یان شتێکی تر شك ده‌به‌ن؟

*په‌ڵوو: چێشتێکی کۆنی کورده‌واریه‌ که‌ به‌ ئارد و ڕۆن ساز ده‌کرا.

**ئه‌رسه‌لان پیرۆتی: ئه‌و مرۆڤه‌ بوو که‌ له‌ ئاوایی گابازه‌ڵه‌ی شاروێران گیانی له‌ سه‌ر نه‌جاتی له‌ك له‌کێك دا نا.

***سەعدون مازوجی: چالاکی سیاسی

bigtheme
all right reserved for Mukrian news Agency Designed by Mukrian IT Team Powered by Wordpress - 2014 - 2016